Эрдоган: 14-15-кылымга таандык өкүмдөрдү бүгүнкү күндө колдоно албайбыз
Түркия президенти Режеп Таййип Эрдоган, Улуттук Конгресс жана маданият борборунда Батыш дүйнө карашынан келип чыккан 8-март эл аралык аялдар күнүнө байланыштуу уюштурулган программада сөз сүйлөдү. Эрдоган өз сөзүндө аялдардын батышташып баратканына каршы чыккандарга карата, 14-15-кылымдарда колдонулган Ислам өкүмдөрүн бүгүнкү күндө колдонуу мүмкүн эмес экенин билдирди. Анын айтымында, мезгил жана шарттардын өзгөрүшү менен Ислам өкүмдөрү да өзгөрүп турат экен.
“Акыркы күндөрдө диний адам катары чыгып алып, тилекке каршы аялдарга карата түрдүү баяндарды айтып, динибизде орду болбогон ижтихаддарды чыгарган адамдар пайда болду. Буларды түшүнүүгө болбойт, тагыраагы, алар бул доордо жашашпайт, башка бир дүйнөдө, башка бир мезгилде жашашат. Анткени, алар Исламдын жаңылануусун билбей турган даражада алсыз. Ислам өкүмдөрү жаңыланып турат. Сиз Исламдын 14-15 кылым мурда колдонулган өкүмдөрүн бүгүнкү күндө колдоно албайсыз. Мындай болушу мүмкүн эмес. Бүгүнкү күндө мекен, убакыт жана шарттардын өзгөрүүсү менен Исламий өкүмдөр да өзгөрүп турат. Исламдын керемети да, мааниси да мына ушунда”,- деди Эрдоган.
Президент Эрдогандын ушул баянаты бир нече карама-каршы мамилелерге дуушар болду. Андан кийин “Адилет жана өнүгүү” партиясынын имаратында өткөрүлгөн саясий академиянын ачылыш ырасымында сөзгө чыккан Режеп Таййип Эрдоган, “Исламдын жаңылануу керектиги” тууралуу баянат берди.
“Куръандын өкүмдөрү өзгөрбөйт. Бирок, ижтихаддар жана коида-эрежелер мезгил жана шарттарга карап өзгөрүп турат. Замандын өзгөрүшү менен Исламий өкүмдөрдүн өзгөрүшү четке кагылбайт. Эгер биз ижтихаддарды өзгөртпөсөк, амалдагы коида-эрежелерди жаңылап турбасак, өзүбүздү өзүбүз алдаган болобуз. Мусулмандар ар дайым өзүн өнүктүрүп турушу керек. Жашоосун Исламга багыштаган аалымдар менен бирге бул маселенин өтөөсүнөн чыгаарыма ишенем. Бул маселеге тиешелүү мекемелерден жана урматтуу аалымдарыбыздан кайраттуулук менен иш алып баруусун сурайм. Тескери абалда, бардыгыбыз үлкөн күнөө алдында калышыбыз анык”,- деди Эрдоган.
Бирок, Түркия президенти аялдардын Исламий турмуштан узакташып, батыш аялдары менен бирдей көрүнүшкө ээ болуп баратканына, шаръий кийимдерден баш тартып, пляждарда, лагерлерде дээрлик жылаңач абалда жүрүүлөрүнө, сыналгылардагы түрдүү сериялдарда уятсыздык менен чыгып жаткан аялдар кайсы ижтихадга таянып жатканына токтолбоду.