Америка президенти: Иран менен дипломатиялык алаканын үзүлүшү Кошмо Штаттардын пайдасына кызмат кылган эмес
Иран менен түзүлгөн ядролук келишим күчүнө киргенден кийин Америка президенти Барак Обама 17-январь күнү “Иран менен дипломатиялык алакалардын үзүлүшү Кошмо Штаттардын кызыкчылыгына кызмат кылбагандыгын” айтты.
Обаманын айтымында, ондогон жылдар Иран менен сүйлөшпөстүк Америка кызыкчылыктарына салым кошпогон, тескерисинче бул мамлекет менен болгон ядролук келишим региондо эч кандай согушка кирбестен жүргүзүлүп жаткан АКШ дипломатиясынын кудуретин далилдеди.
Америка президенти Кошмо Штаттар менен Ирандын ортосунда талаштуу маселелер да бар экендигин моюнга алып, аны менен болгон карама-каршылыктар Ирандын дагы деле «Израил»ге коркунуч туудуруп жаткандыгында экендигин, аны менен Перс Булуңу мамлекеттери ортосунда да карама-каршылыктар бар экендигин баса белгиледи.
Обама Ирандын 2015-жылы 14-июлда кол коюлган ядролук келишим астында ядролук куралга ээ боло албастыгын билдирди. О.э. бул ядролук келишим бүт дүйнөнү дагы да коопсуз дүйнөгө айландырганын баса белгиледи. Ал “биздин Иран менен түздөн-түз мамиледе болушубуз башка маселелерди да чечишибизге жарам берди” деди. Анан соң, Ирандын алдында өз калкынын пайдасы үчүн бүт дүйнө менен жаңы мамилелерди орнотуу сыяктуу тарыхий мүмкүнчүлүк турганын баса белгиледи. (Россия Сегодня).
Роя гезитинин комментарийи:
Хумайний козголоңу бийликти алгандан бери Иранда болуп жаткан саясатты күзөтүп келе жаткан ар бир адам бул мамлекеттин – Афганистан, Ирак, Яман, Сирия жана башка мамлекеттердеги – Америка саясаты менен бекем байланышта экендигин түшүнүп жетет. Америка президентинин бул сөздөрү Ак үй админстрациясы көтөрүп жаткан иштердин бир бөлүгү. Т.а. Иран менен болгон ядролук келишимден Америка саясатына өтө чоң пайдалар келет. Анткени, Америка Иранды америкача саясатты эң жакшы аткаруучу мамлекетке айландырмакчы жана буга Обаманын «Биздин Иран менен түздөн-түз мамиледе болушубуз башка маселелерди да чечүүгө жардам берди» деген сөздөрүнөн көрүнүп турат. Обаманын Кошмо Штаттар менен Иран ортосунда талаштуу проблемалар да бар экендигин моюнга алып, бул карама-каршылыктар дагы деле «Израил»ге коркунуч туудуруп жаткандыгын о.э. Ирандын Перс Булуңу мамлекеттери менен да карама-каршылыгы бар экендигин айтканына келсек, булар адаштыруучу сөздөр. Яҳудийлер мамлекети жөнүндөгү сөздөрүнө келсек, Америка ондогон жылдардан бери Ирандан пайдаланып келет. Т.а. «Израиль» Америка каалаган чечим боюнча аракет кылышы үчүн ага Ирандын колу менен басым өткөрүп келет. Мисалы, Америка Ливан түштүгүндө Иран хизбинен пайдаланган о.э. муну ишке ашыруу үчүн Иран ядролук программасынан да пайдаланган. Иран менен Перс Булуңундагы мамлекеттердин ортосундагы карама-каршылыкка келсек, бул да Америка кызыкчылыгына кызмат кылат. Т.а. Америка Перс Булуңу мамлекеттерин өз каалоосуна моюн сундуруу үчүн Ирандан «мокочо» катары пайдаланат. Көңүл буруңуз, Обама Ирандын Сирияга аралашып жатканын Америка менен болгон карама-каршылыктар түркүмүнө киргизбеди. Демек, мындан Ирандын Сирияда болушу Америка саясатына кызмат кыла тургандыгын түшүнүүгө болот.
Роя гезитинин 2016-жыл, 20-январдагы 61-санынан