Суроо жооп майданы

Кош келиңиз гость 

Көрсөтүү/Жашыруу Теманы

Кош келиңиз мейман! Бул форумда суроо калтыруу үчүн каттоодон өтүү талап кылынат.





Беттер: [1]
Автор Тема: Нике түүралүү
Alek
Про
Сур-Жоо: 160
Permalink
Сообщение Нике түүралүү
        October 14, 2018, 01:10
Цитата

Ассаламу алейкуму рохматуллооху ва барокатуху!!!.

Бизде мурдатан эле азыр деле турмуш куруп жаткандарга молдо никесин окуйт, мисалы -- "баланчанын кызы, баланчанын баласына турмушка чыгууга макулсуңбу, ыраазысыңбы ж.б.у.с. туу сөздөр м.н кыздан сурайт, кыз ооба же макулмун, ыраазымын дегенден кийин, молдо баладан сурайт, --"баланчанын баласы, баланчанын кызына үйлөнүүгө же болбосо өз никеңе алууга макулсуңбу, же ыраазысыңбы ж.б.у.с. туу сөздөр м.н баладан сурайт, бала макулмун же ыраазымын деген сөздөрдү айтат, күбөлөрдүн көзүнчө.
Ижтима түзүмү китебиңерде нике жөнүндө мындай деген жерин окуп түшүнө албадым, нике сунуш ж.а кабыл алуу м.н болот, мисалы никеленип жаткан аял аны өз никесине алып жаткан кишиге, "Сизге турмуш жолдошу болом" деп айтат, никесине алып жаткан киши, "Кабыл алдым" деп айтат же тескерисинче болот.

1-суроо; Никеленип жаткандарга сунуш ж.а кабыл алууну молдо айтып сураса, мисалы -"баланчанын....баласына турмушка чыгууга ыраазысыңбы,.......өз никеңе алууга макулсуңбу деген сөздөр м.н айтып нике кыйса, өткөн чак ж.а келер чак сөздөр иштетилген болуп, нике бүтүмү түзүлгөн болобу?

Нике сахих туура болушу үчүн үч шарт табылыш керек. Ошол шарттардын бири "Нике валий м.н гана нике болот.

2-суроо; Кыздын валийи башка өлкөдө болуп кызына телефон аркылуу "Мейли кызым өзүң жактырган балага молдо чакыртып күбөлөрдүн катышуусу м.н нике кыйдырып турмушка чыга бер" десе молдо келип нике кыйып берсе, ошол нике сахих болобу?

3-суроо; Турмуш кура турган кыз м.н бала экөөбү бир өлкөдө, ата-энелери башка өлкөдө болсо баланын ата-энеси кыздын үйүнө жуучулука барып кыздын
валийинин макулдугун алса, кыз м.н бала молдо чакыртып күбөлөрдүн катышуусу м.н нике кыйдырса нике бүтүмү туура болобу?

turkistonk-
g
Администратор
Сур-Жоо: 170
Permalink
Сообщение Сур: Нике тууралуу
        October 14, 2018, 01:12
Цитата

Ва алайкум ассалам ва рахматуллахи ва баракатуху.

1-суроо; Никеленип жаткандарга сунуш жана кабыл алууну молдо айтып сураса, мисалы -"баланчанын....баласына турмушка чыгууга ыраазысыңбы,.......өз никеңе алууга макулсуңбу деген сөздөр м.н айтып нике кыйса, өткөн чак жана келер чак сөздөр иштетилген болуп, нике бүтүмү түзүлгөн болобу?

Жооп: Ооба, дагы башка шарттарына ылайык болсо нике бүтүмү түзүлгөн болот. Т.а. нике келишими эки тараптуу боло турган келишим. Биринчи тарап (мисалы, кыз же аял)га – кандай сөз айтышынан катъий назар – ушул келишимге: (...баланчанын...баласына турмушка чыгууга ыраазысыңбы?, деп) ыраазылык суроо менен “ийжаб” т.а. нике келишимин түзүш үчүн экинчи тараптан ушул келишимге ыраазылык (ушул келишимге ыраазы болушун, никедеги сунушту кабыл кылуусун) суроо болот. Экинчи тарап (эми эркектен): (мисалы, ...өз никеңе алууга макулсуңбу?, деп) нике келишимин түзүүгө ыраазылык суроосу, андан кийин эркектин макулдугу менен “кабыл” болот. Т.а. (“сизге турмуш жолдошу болом”, деп) “ийжаб” жана (никесине алып жаткан киши, “Кабыл алдым”,деп) “кабыл” болгон болот.

Нике келишиминдеги абалда төмөндөгүдөй маанилер нике келишиминин түзүлгөндүгүн түшүндүрө турган сөздөр: үй-бүлө курууга..., махрам болууга..., аялдыкка ыраазысызбы? Сыяктуу жана ... кабыл кылдым же ыраазымын деген өткөн чактагы сөздөр менен да, сакоо болсо, ушул маанини түшүндүрө турган ишаралар менен да нике келишими түзүлгөн болот. “Экинчи шарт: Келишим түзүүчүлөрдүн ар бири башкасынын сөзүн угушу жана түшүнүүсү, бул сөздөрдөн нике келишимин назарда тутуп жатканын билиши керек. Эгер укпаган же түшүнбөгөнү себептүү эмнени назарда тутуп жаткандыгын билбесе нике мыйзамдуу түрдө күчүнө кирбейт. Маселен, эркек киши аялга “сага жолдошуң болдум” маанисин түшүндүрүүчү сөздү француз тилинде айтса, бул тилди билбей турган аял өзү түшүнбөстөн туруп, ага үйрөтүлгөн сөздү айтса да аял өзү айткан сөздөн көздөлгөн максат нике келишими экендигин билбесе, эркек киши анын сунушун кабыл кылса, нике мыйзамдуу күчүнө кирбейт. Эгер аял өзү айткан сөздөн максат нике келишими экендигин билсе, нике мыйзамдуу болот” (“Исламда ижтима түзүмү” китебинен).

2-суроо; Кыздын валийи башка өлкөдө болуп кызына телефон аркылуу "Мейли кызым өзүң жактырган балага молдо чакыртып күбөлөрдүн катышуусу менен нике кыйдырып турмушка чыга бер", десе. Молдо келип нике кыйып берсе, ошол нике сахих болобу?

3-суроо; Турмуш кура турган кыз менен бала экөө тең бир өлкөдө, ата-энелери башка өлкөдө болсо баланын ата-энеси кыздын үйүнө жуучулука барып кыздын валийинин макулдугун алса, кыз менен бала молдо чакыртып күбөлөрдүн катышуусу менен нике кыйдырса нике бүтүмү туура болобу?
2-3чү суроого жооп: жок, никеде валийси катышуусу шарт. Расулуллах (с.а.в):

«لاَ نِكَاحَ إِلاَّ بِوَلِيٍّ»
«Нике валийинин катышуусу менен гана болот», деди. (Ибн Хиббан жана Хаким риваяты).
Валиси “... кызымдын никесине баланча менден өкүл болот” деп валийлик укугун кимдир бирөөгө берип, өзүнүн өкүлү кылса жана ал өкүл ушул никеге валийлик кылгандыгын күбөлөр алдында айтуусу менен болгон нике да валийинин катышуусундагы нике сыяктуу болот. Буга Аиша (р.а.) Пайгамбар (с.а.в)дан риваят кылган хадис далил:

«أَيُّمَا امْرَأَةٍ نَكَحَتْ بِغَيْرِ إذْنِ وَلِيِّهَا فَنِكَاحُهَا بَاطِلٌ، فَنِكَاحُهَا بَاطِلٌ، فَنِكَاحُهَا بَاطِلٌ»
«Өз валийинин изнисиз нике курган аялдын никеси батыл, никеси батыл, никеси батыл». (Хаким риваяты).
Муттакий.

Беттер: [1]
Автор turkiston.info
Версиясы: 1.0.34; Страница загружена за 0.027 секунд.